L'outil du jour : GNURadio

Odbiór kanałów francuskich i polskich w Francji - RADIO LAND

Autor: Radio Land, Opublikował: V.A.S.A. Tech

Mieszkasz we Francji, ale to nie oznacza, że musisz pożegnać się z polską telewizją. Problem pojawia się w momencie, gdy chcesz obejrzeć zarówno polskie wiadomości, jak i wieczorny program na TF1, bo jedna czasza skierowana na Hotbirda pokaże ofertę Polsat Box i Canal+, a francuskiej telewizji naziemnej już nie. Niektórzy rozwiązują to drugą anteną obok pierwszej, a z nią przychodzi drugi kabel w ścianie, drugie wiercenie i podwójny koszt montażu.

Na szczęście obie pozycje, o których mowa, leżą blisko siebie na orbicie, więc zamiast dwóch czasz wystarczy jedna o średnicy 80–100 cm z konwerterem obsługującym dwa satelity naraz. W tym poradniku pokażę Ci, jak taki zestaw dobrać, zamontować i skonfigurować oraz jakie błędy popełniają najczęściej osoby montujące samodzielnie, żeby raz ustawiona instalacja pracowała bezawaryjnie przez długie lata.

Dwie pozycje orbitalne, jedna czasza

Zacznijmy od mapy sygnałów, bo od niej zależy cała lista zakupów. Pozycja Hotbird 13°E to dom polskich platform satelitarnych. Znajdziesz tam pakiety Polsat Box i Canal+ z pełną listą polskich kanałów kodowanych, a obok nich sporo stacji nadawanych bez karty, między innymi TVP Polonia, TV Trwam czy Polonia 1. Wiązka tego satelity pokrywa całe terytorium Francji, więc w większości regionów wystarczy czasza o średnicy 60–80 cm, choć na południu kraju i na Korsyce bezpieczniej celować w górną granicę tego zakresu.

Druga pozycja, Astra 19,2°E, daje zupełnie inny zestaw programów. Bez żadnej karty odbierzesz stamtąd TV Trwam razem z audycjami Radia Maryja, szeroką gamę niemieckich stacji publicznych i komercyjnych oraz francuskie kanały niekodowane, na przykład TV5MONDE, CNEWS, LCP czy France 24. Pełny pakiet francuskiej telewizji naziemnej, czyli TF1, M6, France 2 i France 3, odblokuje dopiero karta TNTSat włożona do tunera.

Kartę TNTSat dostaniesz wyłącznie z dostawą na adres we Francji metropolitalnej lub w Monako, a karta wygasa po około 3 latach i wymaga odnowienia. Sama usługa działa natomiast bez abonamentu, więc dla kogoś, kto mieszka we Francji na stałe, to naturalny sposób na francuską telewizję.

Obie pozycje dzieli na niebie odległość około 6 stopni, i dokładnie dla takiego rozstawu projektuje się konwertery typu monoblock. To właśnie ta bliskość sprawia, że jedna czasza obsłuży oba satelity, a Ty nie musisz dokupować drugiego masztu ani wiercić drugiego przejścia przez ścianę.

jeśli masz już abonament Polsat Box, dodanie Astry nie podwyższy rachunków, a da niemieckie kanały i francuskie stacje niekodowane
jeśli zależy Ci na pełnej francuskiej telewizji naziemnej, zaplanuj od razu tuner z czytnikiem kart i miejsce na kartę TNTSat
jeśli oglądasz telewizję w 2 pokojach naraz, wybierz konwerter Twin albo Quad, a nie wersję z jednym wyjściem

Sprzęt, który przygotujesz przed montażem

Wszystkie elementy kupisz zarówno w polskich, jak i francuskich sklepach z osprzętem satelitarnym, a poniższa lista obejmuje sprzęt sprawdzony w takich instalacjach.

Antena o średnicy 80–100 cm

Konwerter monoblock projektuje się pod czasze o średnicy 80–90 cm, więc antena 80 cm to absolutne minimum, a 90–100 cm daje wyraźnie mocniejszy sygnał i spokój podczas ulewnych dni. W większości przypadków wybierzesz antenę offsetową, której czasza wygląda jak wycięty fragment większego okręgu, i to właśnie takie konstrukcje najlepiej współpracują z podwójnym odbiorem. Wybieraj czasze ze stali malowanej proszkowo, ze sztywnym uchwytem ściennym, bo giętkie konstrukcje kołyszą się na wietrze i tracą ustawienie. Zwróć też uwagę na jakość mocowania do ściany, ponieważ cała konstrukcja z konwerterami łapie wiatr i musi trzymać pion przez lata.

Monoblock albo dwa konwertery na uchwycie zezującym

Konwerter monoblock to dwie głowice zamknięte we wspólnej obudowie, ustawione fabrycznie pod kątem odpowiadającym odległości między obiema pozycjami. Montujesz go raz, a po wycelowaniu anteny w Hotbirda sygnał z Astry pojawia się na drugim wyjściu bez dodatkowej regulacji. Przy wyborze zwróć uwagę na współczynnik szumu, który w sensownych modelach mieści się w zakresie 0,1–0,3 dB, oraz na liczbę wyjść, bo wersja Twin obsłuży dwa tunery, a Quad cztery.

Rozwiązaniem alternatywnym są dwa osobne konwertery na uchwycie zezującym, potocznie zwanym „zezem”. Każdą głowicę regulujesz wtedy niezależnie, co daje lepsze wyniki tam, gdzie sygnał jednej z pozycji jest słabszy, ale montaż anteny satelitarnej zajmuje więcej czasu i wymaga dodatkowego przełącznika DiSEqC, czyli prostego modułu pozwalającego tunerowi przełączać się między konwerterami.

monoblock zapewnia szybki montaż, nie wymaga regulacji odstępu między głowicami i sprawdzi się w większości domów we Francji
dwa konwertery na „zezie” pozwalają niezależnie dostroić każdą pozycję, dają większą elastyczność przy słabym sygnale, ale wymagają więcej pracy przy ustawianiu

Kable i drobny osprzęt

Od drobnych elementów zależy trwałość całej instalacji, więc poświęć im chwilę przy wyborze.

kabel koncentryczny z miedzianą żyłą o średnicy około 1 mm i ekranowaniem w klasie A, kupiony w odcinku dłuższym o 3–5 m od rzeczywistej trasy
wtyki koncentryczne skręcane, które trzymają na kablu mocniej niż wersje wciskane
przełącznik DiSEqC 2.0, jeśli zdecydujesz się na dwa osobne konwertery
taśma samowulkanizująca oraz gumowe osłony na złącza, żeby wilgoć nie wniknęła do kabla
opaski mocujące i prowadniki, dzięki którym kabel nie będzie dyndał na wietrze
tuner satelitarny DVB-S2 z czytnikiem kart i slotem CI+, czyli gniazdem na moduł warunkowego dostępu, jeśli planujesz karty operatorów

Montaż i ustawianie krok po kroku

Przygotowanie i pion masztu

Wybierz miejsce, z którego czasza będzie miała wolny widok na południe, bo oba satelity znajdują się w południowej części nieba i żadne drzewo, komin ani sąsiedni budynek nie powinny tego sektora zasłaniać. Przykręć uchwyt ścienny w co najmniej 2 punktach na solidnych kołkach rozporowych, a potem sprawdź poziomicą, czy rura masztu stoi idealnie pionowo, bo od tego zależy poprawny odczyt skali wysokości na obudowie anteny. Całość złóż na ziemi, przykręć konwerter, poprowadź kabel i dopiero gotowy zestaw zawieś na uchwycie.

Ustawianie czaszy od Hotbirda do Astry

Do ustawienia wystarczy wskaźnik sygnału w menu tunera, choć miernik satelitarny przyspieszy pracę. Wykonaj kolejno poniższe kroki.

Podłącz kabel do wyjścia głównego konwertera, czyli tego od Hotbirda, i do tunera, a tuner do telewizora.
W menu tunera wybierz pozycję Hotbird 13°E i włącz wskaźniki siły oraz jakości sygnału.
Prowadź czaszę małymi ruchami, najpierw w poziomie, potem w pionie, i po każdej korekcie odczekaj 2–3 sekundy, aż wskaźnik zareaguje.
Po złapaniu sygnału dokręć śruby uchwytu, ale nie do oporu, i obróć powoli konwerter wokół jego osi, obserwując wskaźnik jakości; najlepszy wynik wypadnie zwykle przy skręcie od kilku do kilkunastu stopni, zależnie od regionu Francji.
Przełącz tuner na Astrę 19,2°E i sprawdź, czy drugie wyjście również pokazuje sygnał, bo przy monoblocku pojawi się on od razu.
Dokręć wszystkie śruby, załóż osłony na złącza i zabezpiecz kabel opaskami wzdłuż całej trasy.

Jeśli przy bezchmurnym niebie jakość sygnału z Hotbirda spada poniżej 70%, wymień czaszę na większą, zamiast kombinować z ustawieniem, bo zapas przyda się przy pierwszej ulewie.

Gdy nie czujesz się na siłach albo czasza ma trafić wysoko na komin, skorzystaj z usług lokalnego instalatora, który we Francji taką pracę ogłasza jako réglage de parabole. Z miernikiem satelitarnym ustawi on zestaw w godzinę albo dwie, a Ty zyskasz pewność, że antena jest ustawiona na maksimum, a nie na pierwszym złapanym sygnale.

Konfiguracja tunera i karty dostępowe

Monoblock zgłasza się w tunerze jako dwa osobne wejścia, więc w ustawieniach anteny przypisz pierwsze z nich do Hotbirda 13°E, a drugie do Astry 19,2°E. Przy dwóch osobnych konwerterach te same przypisania wykonasz dla portów A i B przełącznika DiSEqC. Następnie uruchom wyszukiwanie kanałów osobno dla każdej pozycji, zaczynając od Hotbirda, i poczekaj, aż tuner zapisze obie listy. Standard DVB-S2 obsłuży każdy współczesny tuner satelitarny, więc przy zakupie zwracaj raczej uwagę na czytnik kart i slot CI+ niż na samo oznaczenie standardu. Od razu poukładaj sobie ulubione stacje, bo po skanowaniu dwóch satelitów na ekranie wyląduje kilkaset pozycji naraz.

Z kartami sprawy mają się różnie. Dekoder Polsat Box działa we Francji bez ograniczeń, a po dłuższej przerwie w zasilaniu zostaw go włączonym na którymś z głównych kanałów, aż pobierze z satelity aktualne uprawnienia. Ofertę Canal+ obsłużysz dekoderem operatora albo modułem CI+ włożonym do gniazda telewizora. Do karty TNTSat potrzebny będzie tuner obsługujący system kodowania tej usługi, więc przed zakupem sprawdź w instrukcji, czy odbiornik ma certyfikat TNTSat albo odpowiedni moduł warunkowego dostępu.

Typowe pułapki montażowe

Najwięcej kłopotów zgłaszanych na forach satelitarnych wynika nie ze sprzętu, lecz z drobnych zaniedbań montażowych, więc przejrzyj poniższą listę, zanim uznasz pracę za zakończoną.

zapomniany skręt konwertera – antena może pokazać wysoką siłę sygnału, a mimo to część kanałów się nie uruchomi, dlatego ustawienie zawsze kończ obrotem głowicy
rozdzielacz zamiast przełącznika DiSEqC – rozdzielacz tylko dzieli sygnał z jednego konwertera i nie przełączy dwóch satelitów, więc do dwóch pozycji potrzebujesz właśnie przełącznika
nieuszczelnione złącza – wilgoć wnikająca do kabla stopniowo psuje odbiór, a szukanie winy w tunerze wtedy nic nie pomoże
za długi odcinek kabla – powyżej 30–40 m sygnał może wymagać wzmacniacza liniowego
roślinność w sektorze południowym – liście latem tłumią sygnał mocniej niż gołe gałęzie zimą, więc przycięcie gałęzi zrób przed montażem
montaż na rynnie albo luźnej elewacji – uchwyt potrzebuje pełnowymiarowych kołków w nośnym murze, inaczej pierwsze mocniejsze podmuchy zmienią ustawienie

Jedna uwaga porządkowa dla mieszkańców bloków. We wspólnocie mieszkaniowej, czyli copropriété, montaż czaszy na części wspólnej budynku wymaga zgody zarządu, a w strefach objętych ochroną konserwatorską dochodzą dodatkowe wymogi formalne. W domu jednorodzinnym zwykle wystarczy zdrowy rozsądek i staranne uszczelnienie otworów po wierceniu.

Całość przy odrobinie spokoju zamkniesz w jedno popołudnie, a nagrodą będzie jedna czasza na elewacji i dwie pełne listy kanałów w tunerze. Jeśli planujesz rozprowadzić sygnał na kilka telewizorów albo w przyszłości dokupić kolejne pozycje satelitarne, rozgałęzienia skonsultuj z fachowcem, bo źle dobrane elementy rozdzielające osłabią jakość w każdym telewizorze. Po zakończonym montażu zajrzyj do instalacji raz na jakiś czas, sprawdź szczelność połączeń i dokręcenie uchwytu, a zestaw odwdzięczy się stabilnym obrazem niezależnie od pogody za oknem.

BIENVENUE À RADIO-LAND

Comment peut-on refuser des réductions?

L'outil du jour : GNURadio

332 Comments